شاداب ماندن در سالمندی چالش مهمی است؛ با به کار بستن راهکارها و رازهای سالمندی موفق میتوان زندگی را پر از شادی کرد.
شاداب ماندن در این سالها یعنی نگه داشتن سلامت جسم و روان، نگه داشتن انرژی و پویایی، و داشتن کیفیت خوب زندگی. معنایش این است که در سراسر عمر، حتی در سالمندی، میتوانید با حال جسمی و روحی خوب به کارهای روزمره، ارتباط با دیگران و چشیدن لحظههای خوش ادامه دهید.
شاداب ماندن چند جنبهٔ مهم دارد.
سلامت جسم
نگه داشتن سلامت جسم در سالمندی بسیار حیاتی است و میتوان آن را با در پیش گرفتن راهکارهای زندگی سالم و عادتهای بهداشتی تقویت کرد. خوردن میوه، سبزی، میانوعدهٔ سالم، ماهی، غلات کامل و میوهٔ خشک اثر فراوانی بر سلامت دارد.
کنترل مقدار نمک و قندی که میخورید، توجه به کلسترول، و نوشیدن آب به اندازهای که بدن آب کافی داشته باشد، از چیزهایی است که در سلامت جسم اهمیت دارد.
بسیار مهم است که فعالیت ورزشی را با توجه به توان بدنیتان انتخاب کنید؛ مانند پیادهروی، شنا، یوگا یا تمرینهایی که برای سالمند مناسب است. فعالیتهایی که عضلهها و استخوانها را تقویت میکند، در سلامت بدن اثر دارد.
خواب کافی و نگه داشتن الگوی منظم خواب بر سلامت جسم اثر دارد. فراهم کردن محیطی آرام و خلوت در اتاق خواب میتواند کمک کند خوابِ باکیفیتتری داشته باشید.
پیشگیری از بیماریها اهمیت ویژهای دارد و مستقیم بر سلامت جسم اثر میگذارد. اینکه چگونه از بیماریها پیشگیری کنیم و مراقب سلامت جسممان باشیم، میتواند به بهتر شدن کیفیت زندگی و بیشتر شدن طول عمر کمک کند.
روشهای مراقبه، تمرین تنفسی، یوگا و هنرهای آرامشبخش برای کنترل استرس بسیار مناسب است. استرس اثرهای منفیِ چشمگیری بر سلامت جسم دارد و میتواند بر جنبههای گوناگون سلامت اثر بگذارد.
استرس را واکنش جسمیِ (فیزیولوژیک) بدن به تنشها و فشارهای محیط میدانند؛ این اثرها اگر پیوسته یا زیاد باشد، ممکن است به سلامت جسم آسیب بزند.
با به کار بستن این راهکارها و ادامه دادن عادتهای بهداشتی میتوانید در سالمندی سلامت جسمتان را نگه دارید و کیفیت زندگیتان را بهتر کنید.

سلامت روان
سلامت روان در سالمندی به حال کلی روانی و روحی فرد در این دوره گفته میشود. این حال چند چیز را در بر میگیرد: احساس رضایت و خوشحالی، ارتباط با دیگران، تعادل احساسی، انعطافپذیری روانی، حافظه، تمرکز و توان تصمیمگیری در رویارویی با چالشها و تغییرهای زندگی.
سلامت روان در سالمندی میتواند به معنای داشتن زندگی روانیِ سالم، شاد و معنادار باشد. برخی از ویژگیها و عاملهای مرتبط با آن اینهاست:
- توان سازگاری با تغییرها و چالشهای زندگی و کنار آمدنِ مثبت با آنها.
- نگه داشتن ارتباط با دیگران، داشتن رابطهٔ محکم با خانواده و دوستان، و شرکت در فعالیتهای گروهی.
- احساس رضایت از زندگی و داشتن هدف و معنا در زندگی.
- نگه داشتن کارکرد حافظه، تمرکز و تواناییهای ذهنی در سالمندی.
- توان پذیرفتن تغییرهای زندگی و هماهنگ شدن با شرایط تازه.
- خواب بهموقع و باکیفیت. خواب برای نگه داشتن سلامت روان اهمیت دارد.
- شرکت در فعالیتهایی که لذتبخش و مثبت باشد.
- استفاده از روشهای کنترل استرس، مانند مراقبه و یوگا.
سلامت روان در سالمندی کیفیت زندگی را بهتر میکند و رضایت و شادابی را در این دوره بیشتر میکند. مراقبت از سلامت روان، که جزئی اساسی از سلامت کلی است، در نگه داشتن و بهتر کردن سلامت سالمندان نقش مهمی دارد.
پویایی و انرژی
پویایی و انرژی در زندگی سالمندان اثرهای مثبت فراوانی دارد و بهتر شدن کیفیت زندگی آنان را تضمین میکند. این دو از راههای گوناگون بر سلامت جسم و روح اثر میگذارند.
پویایی و انرژی در زندگی سالمندان مایهٔ این چیزها میشود: نگه داشتن سلامت جسم، بیشتر شدن انرژی، نگه داشتن و بهتر شدن تعادل و انعطاف، تقویت دستگاه ایمنی، کم شدن استرس و افسردگی، بهتر شدن حافظه و تمرکز، رسیدن به هدفها و معنا در زندگی، و داشتن احساس بهتر به خود.
پویایی و انرژی در بیشتر شدن سلامت جسم و روح، نگه داشتن استقلال و بهتر شدن کیفیت زندگی نقش مهمی دارند. اینها، با توجه به نیازها و تواناییهای هر کس، ممکن است با برنامهریزی مناسب و فعالیتهای گوناگون در طول زندگی به دست آید.

کیفیت زندگی
نگه داشتن کیفیت زندگی یعنی لذت بردن از لحظههای خوب، داشتن هدف و معنا در زندگی، و ادامه دادن به رشد و یادگیری. شاداب ماندن در سالمندی تنها به بیشتر شدن طول عمر جسمی اشاره ندارد؛ به ساختن زندگیای فعال و پرانرژی در این سالها هم اشاره دارد.
این کار نیازمند توجه به سلامت جسم و روان، تغذیهٔ مناسب، ورزش، فعالیتهای اجتماعی و نگه داشتن رابطههای انسانیِ مثبت است.
در این باره میتوانید به این موردها توجه کنید:
- تغذیهٔ سالم: تغذیهٔ گوناگون با خوردن مقدار کافی میوه، سبزی، میانوعدهٔ سالم، ماهی، «مغزهای خرما» و انواع غلات کامل. دریافت کلسیم و ویتامین دی برای نگه داشتن سلامت استخوانها.
- ورزش منظم: ورزش به اندازهٔ مناسب، آنگونه که عضلهها را تقویت کند و انعطافپذیری و توان بدنی را بیشتر کند. فعالیتهای هوازی مانند پیادهروی، شنا، یوگا یا دوچرخهسواری.
- خواب کافی: نگه داشتن الگوی منظم خواب با مدت کافی؛ سالمندان بهطور معمول شبی حدود ۷ تا ۹ ساعت میخوابند.
- فعالیتهای ذهنی: حل معما، بازیهای فکری، خواندن کتاب، یادگیری مهارتهای تازه و شرکت در دورههای آموزشی. نگه داشتن ارتباط با دیگران و شرکت در گروهها و فعالیتهای اجتماعی.
- کنترل استرس: انجام روشهای آرامسازی مانند مراقبه و یوگا. پرداختن به فعالیتهای لذتبخش و هوازی برای کم کردن استرس و بهتر شدن حال روحی.
- استفاده از فناوری: استفاده از ابزارهای فناوری برای پیشرفت در فعالیتهای ذهنی، ارتباط با دیگران و زیر نظر داشتن سلامت.
- شکرگزاری و خندیدن: پذیرفتن لحظههای خوب زندگی و ساختن فضایی شاد و پرخنده در زندگی روزمره.
