هرچه سنتان بالاتر میرود، اگر به همان اندازهٔ گذشته بخورید و همان مقدار کالری بگیرید ولی تحرکتان بیشتر نشود، احتمالاً وزنتان بالا میرود. دلیلش کاملاً روشن است: سوختوساز بدن با بالا رفتن سن کمتر میشود و ترکیب بدن و تودهٔ عضلانی شما (مقدار چربی و ماهیچهها) با زمان جوانی بسیار فرق دارد.
انرژیای که از مواد مغذیِ غذا میگیرید با کالری اندازهگیری میشود. بهعنوان یک قاعدهٔ کلی، هرچه کالری بیشتری بگیرید، برای حفظ وزنتان باید به همان نسبت فعالتر باشید و بیشتر ورزش کنید. عکس این هم درست است: هرچه فعالتر باشید، به کالری بیشتری نیاز دارید. با بالا رفتن سن، بدنتان ممکن است برای گرفتن انرژی به حجم غذای کمتری نیاز داشته باشد، ولی به همان اندازهٔ گذشته به مواد مغذی نیاز دارد.
چه چیزهایی بر وزن اثر میگذارد؟
چیزهای زیادی میتوانند بر وزن شما اثر مثبت یا منفی بگذارند، از جمله:
- ژنتیک
- سن
- جنس
- شیوهٔ زندگی
- عادتهای خانوادگی
- فرهنگ
- خواب
- حتی جایی که در آن زندگی و کار میکنید
ولی تحرک و انتخاب غذاهای سالم برای سلامت همه فایدههای بسیاری دارد، در هر سن و با هر وزنی که باشید. مهم است که غذاهای مفید و مغذی انتخاب کنید و دستکم هفتهای ۱۵۰ دقیقه ورزش کنید.
قاعدهٔ کلی کالری
- برای حفظ وزن متناسب، باید همان اندازه کالری بسوزانید که با خوردن و نوشیدن میگیرید.
- برای کم کردن وزن، بیشتر از کالریای که با خوردن و نوشیدن میگیرید بسوزانید.
- برای افزایش وزن، باید کالریای که میسوزانید کمتر از کالریای باشد که با خوردن و نوشیدن میگیرید.
نکتههایی برای حفظ وزن متناسب
- برای کنترل کالری، اندازهٔ هر پُرس غذا را محدود کنید.
- اگر میخواهید وزنتان بیشتر شود، میتوانید در طول روز میانوعدههای سالم اضافه کنید.
- تا جایی که میتوانید از نظر جسمی هم فعال باشید.
برای حفظ وزن متناسب چه بخورم؟
غذاهایی را انتخاب کنید که مواد مغذی زیاد، اما کالری زیادی دارند.
چقدر فعالیت بدنی لازم دارم؟
هر هفته دستکم ۱۵۰ دقیقه فعالیت هوازی با شدت متوسط داشته باشید. لازم نیست همهٔ تمرینها را یکجا انجام دهید؛ آن را در طول هفته پخش کنید. هر ورزشی را که دوست دارید انجام دهید. اگر مدتهاست ورزش نکردهاید، سعی کنید کمکم آن را در برنامهٔ روزانهتان جا بدهید.
فایدهٔ ورزش فقط به وزن مربوط نیست. ورزش منظم میتواند کارهای روزمره را برایتان آسانتر کند؛ کارهایی مانند شرکت در مسابقههای تفریحی، رانندگی، مراقبت از فرزندان یا نوهها، پیشگیری از زمین خوردن و حتی مستقل زندگی کردن.
پیش از شروع ورزش
بیشتر افراد در این سن میتوانند مثل گذشته فعال باشند و تحرک مناسب داشته باشند. ولی اگر به ورزش و فعالیت نسبتاً سنگین عادت ندارید و میخواهید برنامهٔ ورزشی شدیدی را شروع کنید یا فعالیت بدنیتان را به اندازهٔ چشمگیری بیشتر کنید، حتماً پیش از آن با پزشکتان مشورت کنید.
پزشک احتمالاً نکتههای مهمی دربارهٔ چگونگی فعالیت به شما میگوید یا نوعهای خاصی از ورزش را پیشنهاد میکند.
چه فعالیتی انتخاب کنم؟
لازم نیست برای رفتن به باشگاه ورزشی یا گرفتن مربی خصوصی هزینهٔ زیادی کنید. به فعالیتهایی فکر کنید که از آنها لذت میبرید؛ مثلاً:
- پیادهروی
- دویدن
- دوچرخهسواری
- باغبانی
- خانهداری
- شنا
- رقصیدن
سعی کنید در بیشتر روزهای هفته برای کارهایی که از آنها لذت میبرید وقت بگذارید. پس از مدتی اندازهاش را بیشتر کنید یا یک فعالیت جالب دیگر به آن اضافه کنید.
